Çocuklarda Tuvalet Eğitimi
Çocuklarda Tuvalet Eğitimi blog resmiÇocuklarda Tuvalet Eğitimi

Tuvalet Eğitimine Başlama Yaşı Nedir?
En uygun başlama zamanı 24 -36 ay arasıdır.
Ülkemizde başlama yaşı ortalama 22 ay olup tamamlanma yaşı ortalama 28 aydır.
Kızlarda biraz daha erken tamamlanma olmaktadır.
Hazır Olma Kriterleri Nedir?
Çocuk İçin;
Çocuğun yaşı uygun olmalıdır. 
Fiziksel, zihinsel ve ruhsal olarak da hazır olmalıdır.
Anne İçin;
Ruhsal hazırlık önemlidir.
Annede yoğun kaygı olmamalıdır.
Anne tuvalet eğitimini bir başarı öyküsüne dönüştürmemelidir.
Olayı gidişatına bırakmalıdır.
3 yaşa kadar hiç eğitim vermemek doğru değildir.
ÇOCUĞUN HAZIR OLDUĞUNA DAİR FİZİKSEL BELİRTİLER NEDİR?
• Oturabilme, çömelebilme, yürüyebilme,
• Pantolonunu indirip çekebilme,
• Eşyalarını yerlerine koymaya başlama,
• Kuru kalkma,
• 2 saatten uzun kuru kalabilme,
• Islak bez sayısında azalma,
• Düzenli barsak hareketlerinin varlığı,
• İdrarını bir kerede yapabilme,
• Islak ve kuru arasındaki ayrımı fark edebilme,
• Islak olduğunda rahatsız olma,
ÇOCUĞUN HAZIR OLDUĞUNA DAİR ZİHİNSEL BELİRTİLER NEDİR?
• En az 8-10 kelimeyi kullanabilme,
• Sıkıştığını söyleyebilme,
• Söylenenleri anlayabilme, yapabilme,
• Kısa ve öz yönlendirmeleri anlayabilme,
• Kaka ve çişinin geldiğini fark edebilme,
ÇOCUĞUN HAZIR OLDUĞUNA DAİR RUHSAL BELİRTİLER NEDİR?
• Hayır diyerek bağımsızlığını göstermeye başlaması,
• Anne ve babayı memnun etme konusunda isteklilik,
• Aile bireylerini taklit etmeye başlaması,
• Tuvalete gitmenizle ilgilenmeye başlaması,
• Diğer çocukların nasıl kaka yaptıklarını merak etme,
• Islak veya kakalı bezden rahatsız olma,
• Tuvaleti kullanmak isteme,
• Tuvalette bir süre oturabilme,
• Korkmama ve kaygı duymama gibi davranışların varlığı,
TUVALET EĞİTİMİNDE HER ÇOCUK FARKLI DAVRANIR
• Tuvalet eğitimini her sağlıklı çocuk ister.
• Sonunda başaramayan sağlıklı çocuk yoktur.
BAŞARISIZLIK SEBEBLERİ NEDİR?
Ya baskıya karşı koymaktadır,
Ya da gelişimini tamamlayamamıştır.
EĞİTİM, SADECE TUVALETİNİ HABER VERMEK DEĞİLDİR, ŞUNLAR DA YAPILMALIDIR:
 Çocuğa şu konularda bilgi verilir:
– Büyükler nereye yapıyor?
– Kuru kalmak iyi bir şey.
– Öykülerdeki kahramanlar nereye yapıyor?
– Uygun kelimeler seçilir.
– Çiş ve kakanın pis ya da oyuncak olmadığı anlatılır.
• İşlemin ne olduğunu öğrenmesi ilk başarıdır.
• Tuvalete gitmeli
• Külotunu çıkarmalı
• Tuvalet temizliği yapabilmeli
– Kızlar önden arkaya silmeli
• Külotunu giymeli
• Sifonu çekebilmeli
• El yıkamalı
TUVALET EĞİTİMİNDE ÖNEMLİ BASAMAKLAR;
• Ailenin çocuğu alıştırması
• Güven kazandırması
• Tüm bakıcılar arasında eşgüdüm olmasıdır.
TUVALET EĞİTİMİ NASIL OLMALI?
Önce bir lazımlık alınır, benimsetilir
 – Lazımlık çocukla birlikte seçilebilir
– Çocuğun oyun odasında tutulabilir
– Önce kıyafeti ile oturup alışmalı
– Lazımlıktan korkarsa önce bir süre ara verilir
– Kullanırken lazımlık tuvalette olmalı
TUVALETE ADAPTÖR ALINMASI;
– Lazımlıktan sonra alınır,
– Ayağının yere değmesi gerekir
EĞİTİM NASIL KOLAYLAŞTIRILIR?
• Aile bireylerini tuvalet sırasında gözlemlemesi gerekir.
– Kız anneyi, erkek babayı gözler
– Arkadaş, abi, abla gözlemi yapılabilir
• Sifon çekimine önce bir kâğıdın atılarak çocuğun alışması gerekebilir
• Çocuğun bezindeki kakanın tuvalete atılırken çocuğun görmesi uygun olur.
TUVALETE GİTME SIKLIĞI NE OLMALI?
• Aile istediği için gitmesi uygun olmaz, çocuğun tuvaletinin geldiği zamanların gözlemi yapılır,
• Tuvaletinin geldiğini fark ettiği için tuvalete gitmesi sağlanır,
• Başlangıçta günde 3 kez, yemeklerden 20-30 dakika sonra, 5-10 dakika lazımlığa oturmalı,
• Daha sonra 2-3 saatte bir lazımlığa 3-5 dakika oturmalı.
TUVALET EĞİTİMİ SIRASINDA BEZ İLE İLGİLİ NASIL DAVRANILMALIDIR?
• Önce bezi bebeklikteki gibi sık değiştirilir
• Daha sonra bez tamamen çıkarılır
• Normal külot birlikte seçilir
• Uyurken alta koruyucu bez kullanılır
• Gerekirse alıştırma külotları kullanılır ama,
  – Eğitimin başlangıcında uygun değil
– Islaklığı hissedemez
– Süreci uzatabilir
– Dışarıda kullanılabilir
ERKEK ÇOCUK;
• Önce oturarak eğitim almalı. Eğer bu şekilde öğrenmezse sonra kaka için oturmak istemeyebilir
• Babasını görerek ayakta yapmayı öğrenmelidir.
TEMİZLİK NASIL YAPILMALI?
• Tuvalet kâğıdı kullanma öğretilir.
• Kızlarda yukarıdan aşağı temizlik öğretilmeli
• Sifonu çekme
• El yıkama öğretilmelidir.
PİS OLARAK HİSSETTİRMEMELİ!!!
Takıntı ve sert hareketlerle temizleme yapılmamalıdır.
Aksi takdirde; İdrar tutma alışkanlığı başlar, kabızlık gelişebilir.
TUVALET EĞİTİMİ SONUNDA;
• Başarılı olduğunda ödüllendirme yapılır:
 Aferin!
 Alkışlama
 Başarı çıkartmaları
 Birlikte anneanneyi arama
 Çok abartmamalı
•  Başarısız olduğunda
 Cezalandırmama
 Düş kırıklığı yaşamama
• Zaman zaman başarısızlıklar olabilir. Bu durumda yapılacaklar:
 Hoşgörü
 Bir süre eğitime ara verme
 Sabırlı olma
 6-8 ay sürebilir
 Organik bir sorun olabilir mi araştırılır.
BAŞARISIZLIK SEBEBLERİ NE OLABİLİR?
• Çocuk eğitimi tamamen reddediyorsa:
  – Doğru zaman mı?
– Aşırı baskıya olumsuz yanıt mı veriyor?
• Eğitim iyi giderken başarısızlık sebebi ne olabilir?
– İdrar yolu enfeksiyonu?
– Mesane işlev bozukluğu?
– Kabızlık?
– Korkma?
– Eğitim verenlerin kaygısını hissetme
GECE İŞEME EĞİTİMİ NASIL VERİLİR?
• Gündüz idrar tutma alıştırmaları yapılır.
• Gece yatmadan sıvı kısıtlaması,
• Yatmadan önce tuvalete gitmesi,
• Gece bir kez tuvalet için uyandırılır.
– Uyuduktan 2 saat sonra
– Alarm çaldırarak olabilir.
• Gece bez bağlanmaz
– Alta koruyucu
– Alıştırma külotları daha uygun olur.
• Çocuğun çarşaf değiştirmeye katılımı sağlanır.
• Ceza verilmez
• Islak ve kuru geceler için günlük tutulur.
TUVALET EĞİTİMİNDE DOĞRULAR NELERDİR?
• Sabır ve anlayışla eğitime devam edin
• Umutsuzluğa ve kaygıya kapılmayın
– 6-8 ay sürebilir
– Erkeklerde biraz uzun zaman alabilir.
•  Uygun zaman seçimi
 – Konuya yoğunlaşın
– Gergin olmayın
• Her çocuk farklıdır
– Çocuğun duygularını izleyin
– Esnek olun
• Gerektiğinde profesyonel yardım alın
TUVALET EĞİTİMİNDE YANLIŞLAR NELERDİR?
• Çocuğun kendini pisletmesi konusunda ailenin ilgisiz tutumu
• Kötü şartlara izin verme
• Genelde çok katı ve baskıcı tutum
• Zor kullanma
• Çocuk istismarı
• Yetişkin dönemde mükemmeliyetçilik
• İdrar tutma alışkanlığı
• Kabızlık

Uzm. Dr. Gönen ÇELEBİ

Bu blog 1219 kez Okundu.
Önceki Sayfa